भारत सरकारले अनदु ानमा दिएको कारे ाने ा भाइरस विरुद्धको खापे भाेि लबाट लगाइने भएको छ । शरूु वातमा पत््र यक्ष्े ा जनतामा
सम्पर्क हनु े (फ्र न्ट लाइनमा काम गनर्)े लाइ यो खापे लगाइने भएको छ । कारे ाने ा भाइरस महामारी नियन्त्र ा गर्ने पय्र ास स्वरूप विश्वभरि समदु ाय स्तरमा खापे लगाउने काम
सरुु भए सगं ै नपे ालमा पनि यो खापे अभियान
सचं ालन हनु लागके ो हो ।
भारतले नेपाल, भुटान, मालदिभ्स, बाङ्गलादशे , म्यानमार र
श्रीलङक् ामा यो खापे पठाइसकके ो छ । अफगानिस्तान र मरिशसमा पनि त्यहाकँ ो आष्ै ाधि नियामकले अनमु ति दिएपछि पठाइने बताइएको छ । भारतले ब्िर जलमा व्यावसायिक निर्या त गर्न अनमु ति दिएको छ । भारतीय विदशे मन्त्रालयले दशे भित्रको आवश्यकता र अन्तर्रा ष्टिय« माग हरे रे
ससं ारभरि खापे पठाउने बताएको छ ।
कोरोना विरुद्धको यो कस्तो खोप हो?
यो खापे ले भाइरस, रागे वा
सङत्र् mम ासगँ लडन् शरीरलाई तयार गर्छ ।
यसले शरीरको प्िर तरक्षात्मक क्षमतालाइ आक्रम ा गर्ने तत्वको पहिचान गर्न सघाउछँ । यसले एन्टीबडी उत्पादन गरपे छि धरे ै बिरामी बनाउने सम्भावना कम हन्ु छ तर मानिसहरूले कहे ी असर अनभु व गर्न सक्छन् । अस्थायी खालको ज्वरो र दखु ाइको महससु हनु सक्छ । त्यसपछि तपाइर्कँ ो शरीरमा रागे सगँ लडन् े प्िर तराधे ी क्षमताको विकास हन्ु छ । भारतले नपे ाललाई एक साता अघि अनदु ानमा यो खापे दिएको हो । नपे ालमा आपत्कालीन पय्र ागे को अनमु ति पाएको काेि भड खापे निकै शक्तिशाली हनु े बताइएको छ । किनकि त्यसले बिरामी निको पार्न र उपचार गर्न पय्र ागे हनु े अधिकाशं आष्ै ाधिहरूभन्दा खापे ले धरे ै जीवन बचाउछँ । विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन डब्लय् एू चआके ा अनसु ार २० वटा रागे हरूबाट जागे ाउन र बर्सेिन २० देि ख ३० लाख मानिसको मत्ृ यु
राक्े न खापे लाई आधुि नक विश्वको एउटा महान् उपलब्धिको रूपमा लिइएको छ । यो खापे लगाए पछि काेि भड सङत्र् mम ापछि कम्तीमा पाचँ महिना सरु क्षित रहने बताइन्छ । खोप कसरी बनाइयो?
विविसी समाचारका अनसु ार ब्याक्टेि रया, भाइरस, प्यारासाइट वा फङ्गसजस्ता रागे का कारक शरीरभित्र पव्र शे गरपे छि शरीरले त्यासे गँ लडन् एन्टीबडी उत्पादन गर्न थाल्छ । परम्परागत खापे ले दैि नक क्रियाकलापमा किटा ाहु रूसगँ लडन् अु घि एन्टीजने को कमजारे वा निष्क्रिय अंश मानिसको शरीरमा उत्पादन गरेर
सहयोग गर्छ ।
काेि भड खापे को तलु ना
फाइजर, बायाऐ नटके र माडे र्ने ा दवु ै भाइरसको आनवु ंि शक सङ्कते को रूपमा पय्र ागे हनु े म्यासन्े जर आरएनए ( एम.आरएनए) खापे हनु ् ।
कमजोर वा निष्क्रिय एन्टीजने लाई पय्र ागे गनर्कु ो बदला तीनले एन्टीबडी बनाउन आवश्यक पर्ने प्िर तराधे ी
क्षमता सक्रिय तल्ु याउन काेि भड–१९ का भाइरसको सतहमा भेि टने पा्र ेि टन तीव्र वृि द्ध कसरी गर्ने भन्ने सिकाउछँ । अक्सफाडे र्, एस्टा« जने के ा खापे फरक छ । यही खोप नेपालमा भारतको सहयोगले आइपुगेको हो ।
वज्ञै ानिकहरूले चिम्पान्जीहरूलाई
सङत्र् mमित गर्ने सामान्य रुघाको भाइरसलाई
परिवतर्न र काेिभड–१९ को अनवु ांिशक सङ्कते का
अशं लाई थप गरके ा छन् । तीनवटै खापे ले अमेिरका
र बिट्र ने मा पय्र ागे को निम्ति अनमु ति पाएका छन् । मेि क्सका,े चिली र कास्े टारिकाले फाइजर भ्याक्सिन प्रयोगमा ल्याइसकेका छन् । अरूखापे पनिछन्?
बइे जिङस्थित सिनाभ्े याकले विकास गरके ो कारे ाने ाभ्याक खापे पनि चीन, सिगं ापरु , मलेिशया, इन्डाने ेिसया र फिलिपिन्समा लगाइदँ ै छ र त्यसमा मतृ भाइरसकोअशं कोपय्र ागे कोपरम्परागत विधिअपनाइएकोछ।
भारतमा अक्सफार्डे विश्वविद्यालयसगँ मिलरे एक्टा« जने के ाले विकास गरके ो काेि भशीलड् र स्थानीय भारत बायाटे के को काभ्े याक्सिन खापे लगाउन थालिएको छ ।
रुसले पनि भाइरसको परिवतिर्त सस्ं कर ा पय्र ागे गरिएको आफन् ै खापे स्पतु निक भी पय्र ागे गरिरहके ो छ ।
संक्षेपमा भन्नु पर्दा अर्बौँ मानिसलाई खोप दिँदा कोभिड–१९ को
सङ्क्रम ा रोक्छ र प्रतिरोध क्षमता विकास भएको अवस्था अर्थात् हर्ड इम्यूनिटीको बाटो खुला गर्छ । त्यसरी खोप दिइएपछि हामी छिट्टै सामान्य जनजीवनमा फर्किन सक्छौँ ।